کورد و دەوڵەتە پێدۆفێلییەکەی ئێپستاین

ئاوارە پیرۆت

دوڕگەی ئێپستاین، دەوڵەتی ڕاستەقینەی ئیسڕائیلە، بە واتایەکی دیکە، دوڕگەکە خەونی لەمێژینەی زایۆنیزمیی سیاسیی تیۆدۆر هێرتزڵە، باشە بۆچی زایۆنیزمیی سیاسیی لە دوڕگەکە ئەزموونی دەوڵەتی زایۆنیزمیی پێدۆفێلیا دەکات؟ بۆچی لە فەڵەستیین/ ئۆرشەلیم نایکات؟ خۆ زاراوەی “زایۆن” کە گردێکی ئۆرشەلیمە بە واتای خاکی پیرۆز دێت، بۆچی هێندە بۆ دەوڵەتی دوڕگە و دەوڵەتی پێدۆفیلیا دوور کەوتوونەتەوە؟ دوڕگەی ئێپستاین هەڵەیە، دەبێت بگوترێت: دەوڵەتیی زایۆنیزمیی پێدۆفێلیای زایۆنیستەکانی جوو.

پێش ئەوەی وەڵامی هێندێک پرسیاری خۆم، کە بۆخۆم پرسیارن بدەمەوە، بە کورتیی باسی لێدوان و کۆنووسەکانی ئەم دواییەی ئۆجالان دەکەم، ئۆجالان بە شاندی ئیمراڵیی گوتبوو: (من بەقەدەر دە وەزارەت دەتوانم توندوتیژییە کۆمەڵایەتییەکان چارەسەر بکەم، توانای ئەوەم هەیە کێشە کۆمەڵایەتییەکان بنبڕ بکەم.) زۆر جار ئێمە کە دەڵێین خەڵکانێک لە سۆسیۆلۆژیای ئازادیی ئۆجالان و پێکەوەژیانی دڵخوازنەی گەلان تێناگەن، لە خودی ئەو بانگەشەیەی ئێمەش تێناگەن کە دەڵێین: ئێوە تێناگەن. بۆچی؟ چونکە لەوە تێناگەن کە زایۆنیزمیی سیاسیی و زایۆنیزمیی دەوڵەتیی پێدۆفێلیای هێرتزڵ، کێشەیەکی کۆمەڵایەتییە نەک سیاسیی، هێندێک لەو خەڵکانەی نووسینییان لەسەر واڵتر بنیامین هەیە، یان تۆنی کلیفی ترۆتیسکیست، یان بە گشتیی فڕانکفۆرتییەکانی وەک هۆرکهایمەر و ئادۆرنۆ و هانا ئارنێت، تێنەگەیشتوون لەوەی کە ئەوان هیچ وەختێک لەگەڵ بزووتنەوەی زایۆنیزم کۆک و تەبا نەبوون، بەڵکوو ئەگەر هەندێکیان وەک بنیامین سەرەتاش لەگەڵ بزووتنەوەکە بووبن، دواتر لێی دوورکەوتوونەتەوە و پێیان وابووە، شتێکی مەترسیدارە و کێشەکان قووڵتر دەکاتەوە، ئەریک فرۆم و مارکۆزەش نەک هەر لەگەڵ زایۆنیزمیی سیاسیی نەبوون، بەڵکوو ڕەخنەیان لەسەر زایۆنیزمیی کەلتوورییش هەیە، هەموو ئەو ڕەخنە قووڵ و ڕژد و پێکۆڵانە، بە ڕەخنەکانی ئۆجالانیشەوە لە زایۆنیزم، بۆ ئەوەن دەوڵەتێکی زایۆنیستیی پێدۆفێلیایی لە ڕۆژهەڵاتیی ناویین دانەمەزرێت کە سەرچاوەی هەزاران کێشەی کۆمەڵایەتییە زیاتر لەوەی سیاسیی بێت، ئێستا زانیمان زایۆنیزم نەک هەر دەوڵەتێک بەڵکوو دوو دەوڵەتی هەیە، دەوڵەتێک لە فەڵەستیین دەوڵەتێک لە دوڕگەی ئێپستاین، بەڵام دەوڵەتیی زایۆنیستیی پێدۆفێلیا دەوڵەتە ئۆرژیناڵ و ڕەسەنەکەی بیر و بزووتنەوەی جووە زایۆنیستەکانە، ئەوە ئەو کێشە کۆمەڵایەتیی و توندوتیژییە کۆمەڵایەتییەیە وا ئۆجالان دەڵێت: دەتوانم چارەسەری بکەم، دەشتوانم پێشی پێ بگرم، ناشهێڵم هەژمووندار بێت. جا لەبەر ئەو هۆکارانەشە ڕۆژئاڤا مەترسیدارە، چونکە ڕۆژئاڤا ئەکتێنەری فەلسەفە و سۆسیۆلۆژیای ئازادیی ئۆجالانە، ڕۆژئاڤا ئۆجالان دەئەکتێنێ. دەوڵەتیی مارژیناڵی زایۆنیزم کە ئێستا بە ئاشکرا هەیە و ساڵی ١٩٤٨ درووست کراوە، شەرمن نییە، زۆریش حەیابەرەیە، بەڵام بۆچی دەچێت لە دوڕگەیەک خەونەکەی دەهێنێتە دی؟ چونکە پێش هەموو شتێک لە ڕۆژهەڵاتیی ناویین، ئۆجالان هەیە و دەبێت لێی دوور بکەوێتەوە، دووهەم گرنگتر ئەوەیە کە، گەلانی ڕۆژهەڵاتیی ناویین بە سرووشتیی کۆمەڵایەتیی کۆمەڵگاکان، کەلتوور و فەرهەنگ دوورن لە فیتنەیی، دووڕوویی، داوێنپیسیی، تەنانەت بە هاتنی ئیسلام بۆ هەموو ڕۆژهەڵاتی ناویین، گەلانی ڕۆژهەڵات کۆمەڵایەتیی بوون و لە ئاشتییدا ژیاون، زینۆفۆن، هیرۆدێت، لەوانەن لە قۆناغی پێش زاین هاتوون بۆ نێو کۆمەڵگا فرەنەتەوەو و گەل و یایینزاکان، کە وەک مۆزایک وابوون، بەهەڵە تێمەگەن، ناڵێین جەنگ لەو سەردەمەدا نەبووە، جەنگ جەنگی ئیمپڕاتۆرییەتەکان بووە نەک جەنگی گەلان، جەنگ و کوشتاری گەلان کە لە ئێستادا بە شێوازی هۆڤێتیی بەڕێوە دەچێت و سەرچاوەی کێشە کۆمەڵایەتییەکانە، زایۆنیزم بەڕێوەی دەبات.

دەوڵەتیی ئاکەپە و زایۆنیزم دوو ڕووی یەک دراون، دەوڵەتی تورکیا بۆ مانەوەی خۆی کە سەدان ساڵە فاشیستانە شەڕ دەکات، هاوپەیمانێتیی قووڵی لەگەڵ ئیسڕائیل هەیە، لە ڕووبەڕووبوونەوەی پەکەکە و ئۆجالاندا نەک هەر درێغ نەبوون، بەڵکوو دڕندایەتییشیان بێواتا کردووە، ساڵانێکی زۆرە هەردوو دەوڵەت ملیاران دۆلار، سەدان ڕۆژنامە و گۆڤار، هەزاران قەڵەمی سووک و ناشییان بۆ لێدان لە فەلسەفە و پارادیگمای ئۆجالان و برایەتیی گەلان وەگەڕ خستووە، هەر لە تیرۆرکردنی ئۆڵف پاڵمێوە بۆ ڕفاندنی سەدان هەزار منداڵ بۆ دوڕگەی زایۆنیستەکان، پاشان دەڵێن: پەکەکە منداڵان دەڕفێنێت و ئۆلف پاڵمێی کوشت؟ ئایا فیتنەیی زاراوەیەکی کۆمەڵایەتیی نییە؟ ئایا زایۆنیزم و دەوڵەت- نەتەوەیی، ئایا ناسیۆنالیزم کێشەی کۆمەڵایەتیی نین؟ لەبەر ئەم هۆکارەیە ئۆجالان دەڵێت: من کێشە کۆمەڵایەتیی و توندوتیژییە کۆمەڵایەتییەکان چارەسەر دەکەم.

هێندێک خەڵک دەڵێن: ئۆجالان دژی گەلی جوو/یەهوودە. ئەوانە درۆ دەکەن، ئۆجالان دژی هیچ گەلێک نییە، بەڵکوو ئەو ڕێبەری مەزنی ئاشتیی و پێکەوەژیانی گەلانە، لەگەڵ ئەوەشدا بەقەدەر هەموو قوتابخانەی فڕانکفۆرت و فەیلەسووفانی گەلی جوو، هاوخەمی گەلانە بۆ گەیشتن بە ژیانێکی شەرەفمەندانە و ئاشتییانە، هیچ کاتێک واڵتر بنیامین نەیتوانیوە هێندەی ئۆجالان بە هەناسەیەکی گەرم و پڕ لە وزەی پێکەوەژیان هاوکاریی جوو بکات، چۆن؟ بەوەی پێیان دەڵێت: چیتر داوای هەژموون مەکەن، واز لە فیتنەیی نێوان گەلان بهێنن، دانیشن ئاژاوە درووست مەکەن، ئەگەر هەر بەردەوام بن، دیسان تووشتان بە تووشی هیتلەرێکی دیکەوە دەبێت. ئەو قسەیەی ئۆجالان بە ئارگیۆمێنتی ئەقڵانیی سیاسیی و فەلسەفیی خراوەتە ڕوو، بەڵام ئەوان چی دەکەن؟ دەوڵەت دەبەنە دوڕگەیەک. بیرتانە، خوێندووتانەتەوە کاتێک مووسا گوتی: تا کێوی سینا دەچم، هاڕوون ئاگات لە گەلەکەم بێت؟ تا گەیشتەوە ناو گەلەکەی، دیتی بە دزیی گوێلکیان لە زێڕ درووست کردوە و دەیپەرستن. وەختێک تۆم باراک، کە هاووڵاتییەکی دوڕگەیە دەڵێت: کێشەکانی ئێرە بە ئیبراهیم و مووسا و عیسا چارەسەر نەبوون، ڕاست دەکات، بۆچی؟ چونکە زایۆنیزم درۆزنن، دوور لە چاوی خەڵک و گەلان و پێغەمبەران ئارەزووی پیس و هەوەسبازیی خۆیان دەکەن. باشە ئەی بۆچی باراکی منداڵباز خۆی لەوە دەدزێتەوە کە بۆچی پێغەمبەران نەیانتوانییوە؟ بۆچی ناڵێت: هۆکارەکەی فیتنەیی و شەڕخوازیی و پارەپەرستیی و دەسەڵاتخوازیی و هێژموونخوازیی زایۆنیزم و دەوڵەتیی ئەمریکایە؟ بەڵێ، ئۆجالان بۆ ئەوان بەربەستێکی مەترسیدارە، بە ڕەوشتێکی ئیبراهیمییانە و مووساییانە، لە بەرانبەریان وەستاوە، ئۆجالان دەڵێت: من غەریزەکانم سەرکوت ناکەم، بەڵکوو زەمینەی دیموکراتیکییان بۆ دەڕەخسێنم، دەڵێت: من هیچ کەس ناخەڵەتێنم، بەهیچ کەسیش هەڵناخەڵەتێم، دەڵێت: من بە تۆزێک ساوەر تێر دەخۆم. بەڵام دانیشتووانی نامرۆیی و ناکۆمەڵگەیی و نا کۆمەڵایەتیی زایۆنیزم لە دوڕگە چی دەڵێن؟ فڕۆکەی تایبەت، گۆشتی منداڵان، دەستدرێژیی بۆ سەر منداڵان، ملیاران دۆلار، ڕفاندنی کچان و ژنان، ماددەی هۆشبەر، ئیتر هەرشتێک دژی ئاشتیی و ئازادیی کۆمەڵگایە دەیکەن، لە بەرانبەر ئەوانەدایە مەزڵووم عەبدیی گوتی؛ نا. بەختیار عەلی ئەو نایەی جوان شڕۆڤە کردووە.